บรรณารักษ์ กรมเจ้าท่า

แนวข้อสอบ บรรณารักษ์ปฏิบัติการ กรมเจ้าท่า กระทรวงคมนาคม

ตอนที่ 1 ความรู้เกี่ยวกับกรมเจ้าท่าและงานด้านการขนส่งทางน้ำ (ข้อ 1–10)

  1. กรมเจ้าท่าเป็นส่วนราชการสังกัดกระทรวงใด

ก. กระทรวงกลาโหม

ข. กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

ค. กระทรวงคมนาคม

ง. กระทรวงมหาดไทย

  1. กฎหมายหลักว่าด้วยการเดินเรือ การใช้ร่องน้ำ และการรักษาความปลอดภัยในน่านน้ำไทย ซึ่งกรมเจ้าท่ารับผิดชอบ คือข้อใด

ก. พระราชบัญญัติการท่าเรือแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2494

ข. พระราชบัญญัติการประมง พ.ศ. 2558

ค. พระราชบัญญัติทางหลวง พ.ศ. 2535

ง. พระราชบัญญัติการเดินเรือในน่านน้ำไทย พุทธศักราช 2456

  1. กฎหมายที่ว่าด้วยการจดทะเบียนเรือไทยและสัญชาติเรือ คือข้อใด

ก. พ.ร.บ.การขนส่งทางบก พ.ศ. 2522

ข. พ.ร.บ.ศุลกากร พ.ศ. 2560

ค. พ.ร.บ.เรือไทย พ.ศ. 2481

ง. พ.ร.บ.การส่งเสริมการพาณิชยนาวี พ.ศ. 2521

  1. องค์การระหว่างประเทศที่กำหนดมาตรฐานความปลอดภัยในการเดินเรือและป้องกันมลพิษจากเรือ ซึ่งเป็นหน่วยงานในสังกัดสหประชาชาติ คือข้อใด

ก. ICAO

ข. IMO

ค. ILO

ง. WTO

  1. อนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยความปลอดภัยแห่งชีวิตในทะเล มีชื่อย่อว่าอะไร

ก. MARPOL

ข. SOLAS

ค. STCW

ง. UNCLOS

  1. อนุสัญญา MARPOL เกี่ยวข้องกับเรื่องใดเป็นหลัก

ก. มาตรฐานการฝึกอบรมคนประจำเรือ

ข. การค้นหาและช่วยเหลือในทะเล

ค. เขตทางทะเลและไหล่ทวีป

ง. การป้องกันมลพิษจากเรือ

  1. อนุสัญญา STCW เกี่ยวข้องกับเรื่องใด

ก. การป้องกันเรือโดนกัน

ข. การวัดขนาดตันเรือ

ค. แนวน้ำบรรทุก

ง. มาตรฐานการฝึกอบรม การออกประกาศนียบัตร และการเข้ายามของคนประจำเรือ

  1. การตรวจเรือต่างชาติที่เข้ามาในท่าเรือของรัฐ เพื่อตรวจสอบว่าเป็นไปตามอนุสัญญาระหว่างประเทศ เรียกว่าอะไร

ก. Flag State Control

ข. Port State Control

ค. Coastal State Control

ง. Class Survey

  1. หากห้องสมุดกรมเจ้าท่าต้องจัดหาเอกสารเกี่ยวกับ ‘ระบบการขนส่งทางน้ำ’ ตามระบบทศนิยมของดิวอี้ (DDC) ควรอยู่ในหมวดใด

ก. 551

ข. 387

ค. 623

ง. 910

  1. ตามระบบหอสมุดรัฐสภาอเมริกัน (LC) หนังสือด้านการเดินเรือ (Navigation) และพาณิชยนาวี จัดอยู่ในหมวดย่อยใด

ก. VK

ข. GC

ค. HE

ง. TC

แนวข้อสอบ บรรณารักษ์ปฏิบัติการ กรมเจ้าท่า

รูปแบบการสั่งซื้อ

ตอนที่ 2 กฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติราชการและงานห้องสมุด (ข้อ 11–25)

  1. ตาม พ.ร.บ.ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2551 ตำแหน่ง ‘บรรณารักษ์ปฏิบัติการ’ เป็นตำแหน่งประเภทใด

ก. ประเภทวิชาการ

ข. ประเภททั่วไป

ค. ประเภทอำนวยการ

ง. ประเภทบริหาร

  1. ตำแหน่งประเภทวิชาการ ตาม พ.ร.บ.ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2551 มีกี่ระดับ

ก. 5 ระดับ

ข. 4 ระดับ

ค. 3 ระดับ

ง. 6 ระดับ

  1. ข้าราชการพลเรือนที่บรรจุใหม่ต้องทดลองปฏิบัติหน้าที่ราชการเป็นระยะเวลาเท่าใด

ก. 6 เดือน

ข. 3 เดือน

ค. 1 ปี

ง. 2 ปี

  1. ตาม พ.ร.บ.ข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2540 ข้อมูลข่าวสารที่หน่วยงานต้องส่งลงพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษา อยู่ในมาตราใด

ก. มาตรา 11

ข. มาตรา 9

ค. มาตรา 7

ง. มาตรา 15

  1. ข้อมูลข่าวสารที่หน่วยงานของรัฐต้องจัดไว้ให้ประชาชนเข้าตรวจดูได้ ณ ศูนย์ข้อมูลข่าวสาร เป็นไปตามมาตราใดของ พ.ร.บ.ข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2540

ก. มาตรา 7

ข. มาตรา 9

ค. มาตรา 14

ง. มาตรา 26

  1. ตาม พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 โดยทั่วไปลิขสิทธิ์ของผู้สร้างสรรค์ที่เป็นบุคคลธรรมดามีอายุเท่าใด

ก. ตลอดอายุผู้สร้างสรรค์และอีก 50 ปี

ข. ตลอดอายุผู้สร้างสรรค์และอีก 25 ปี

ค. ตลอดอายุผู้สร้างสรรค์

ง. ตลอดอายุผู้สร้างสรรค์และอีก 70 ปี

  1. การทำซ้ำงานอันมีลิขสิทธิ์โดยบรรณารักษ์ห้องสมุด เพื่อใช้ในห้องสมุดหรือให้แก่บุคคลอื่นเพื่อประโยชน์ในการศึกษาค้นคว้า โดยมิได้มีวัตถุประสงค์เพื่อหากำไร ถือว่าไม่เป็นการละเมิดลิขสิทธิ์ตามมาตราใด

ก. มาตรา 32

ข. มาตรา 43

ค. มาตรา 34

ง. มาตรา 69

  1. ตาม พ.ร.บ.จดแจ้งการพิมพ์ พ.ศ. 2550 ผู้พิมพ์ผู้โฆษณาต้องส่งสิ่งพิมพ์ให้หอสมุดแห่งชาติจำนวนเท่าใด ภายในกี่วันนับแต่วันเผยแพร่

ก. 1 ฉบับ ภายใน 15 วัน

ข. 2 ฉบับ ภายใน 60 วัน

ค. 3 ฉบับ ภายใน 30 วัน

ง. 2 ฉบับ ภายใน 30 วัน

  1. หน่วยงานใดของประเทศไทยทำหน้าที่ออกเลข ISBN และ ISSN

ก. สำนักงานราชบัณฑิตยสภา

ข. หอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร

ค. กรมทรัพย์สินทางปัญญา

ง. สำนักงานสถิติแห่งชาติ

  1. ตาม พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 ข้อมูลใดจัดเป็น ‘ข้อมูลส่วนบุคคลที่มีความอ่อนไหว’

ก. ชื่อ-นามสกุล

ข. ข้อมูลสุขภาพ

ค. เลขทะเบียนสมาชิกห้องสมุด

ง. อีเมลที่ทำงาน

  1. ห้องสมุดต้องการเก็บข้อมูลประวัติการยืมของสมาชิก ข้อใดสอดคล้องกับหลักการของ พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มากที่สุด

ก. เก็บทุกข้อมูลไว้ตลอดไปเผื่อใช้ในอนาคต

ข. ส่งข้อมูลให้ร้านหนังสือเพื่อทำการตลาด

ค. เผยแพร่ประวัติการยืมเพื่อแนะนำหนังสือแก่ผู้อื่น

ง. เก็บเท่าที่จำเป็นตามวัตถุประสงค์ และแจ้งวัตถุประสงค์ให้เจ้าของข้อมูลทราบ

  1. ตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยงานสารบรรณ พ.ศ. 2526 หนังสือราชการมีกี่ชนิด

ก. 4 ชนิด

ข. 5 ชนิด

ค. 7 ชนิด

ง. 6 ชนิด

  1. ตามระเบียบงานสารบรรณ โดยปกติหนังสือราชการทั่วไปต้องเก็บไว้ไม่น้อยกว่ากี่ปี

ก. 5 ปี

ข. 15 ปี

ค. 10 ปี

ง. 25 ปี

  1. หนังสือราชการที่ครบ 25 ปี และมีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ ต้องส่งมอบให้หน่วยงานใด

ก. หอสมุดแห่งชาติ

ข. สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี

ค. หอจดหมายเหตุแห่งชาติ กรมศิลปากร

ง. สำนักงาน ก.พ.

  1. กฎหมายที่กำหนดให้หน่วยงานของรัฐจัดให้มีการบริหารงานและบริการประชาชนผ่านระบบดิจิทัล คือข้อใด

ก. พ.ร.บ.การอำนวยความสะดวกในการพิจารณาอนุญาตของทางราชการ พ.ศ. 2558

ข. พ.ร.บ.ธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 เท่านั้น

ค. พ.ร.บ.การบริหารงานและการให้บริการภาครัฐผ่านระบบดิจิทัล พ.ศ. 2562

ง. พ.ร.บ.ว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ พ.ศ. 2550

ตอนที่ 3 การจัดหมวดหมู่ การทำรายการ และการวิเคราะห์ทรัพยากรสารสนเทศ (ข้อ 26–50)

  1. ระบบทศนิยมของดิวอี้ (DDC) หมวด 600 คือหมวดใด

ก. เทคโนโลยี (วิทยาศาสตร์ประยุกต์)

ข. วิทยาศาสตร์บริสุทธิ์

ค. ศิลปะและนันทนาการ

ง. สังคมศาสตร์

  1. ตามระบบ DDC หมวด 000 ครอบคลุมเนื้อหาใด

ก. คอมพิวเตอร์ สารสนเทศ และความรู้ทั่วไป

ข. ศาสนา

ค. ปรัชญาและจิตวิทยา

ง. ภาษา

  1. วิชาบรรณารักษศาสตร์และสารสนเทศศาสตร์ ตาม DDC อยู่ในหมวดใด

ก. 025

ข. 070

ค. 370

ง. 020

  1. หนังสือเกี่ยวกับ ‘วิศวกรรมการต่อเรือ (Shipbuilding)’ ตาม DDC ควรอยู่ในเลขหมู่ใด

ก. 387.2

ข. 359.3

ค. 627.2

ง. 623.82

  1. หนังสือเกี่ยวกับ ‘สมุทรศาสตร์ (Oceanography)’ ตาม DDC อยู่ในเลขหมู่ใด

ก. 574.92

ข. 387.5

ค. 910.45

ง. 551.46

  1. ระบบการจัดหมู่หนังสือแบบหอสมุดรัฐสภาอเมริกัน (LC) ใช้สัญลักษณ์ใดแทนหมวดใหญ่

ก. ตัวเลขอารบิก 3 หลัก

ข. อักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่ A–Z

ค. อักษรไทย

ง. ตัวเลขโรมัน

  1. ระบบ LC หมวด Z ครอบคลุมเนื้อหาใด

ก. สังคมศาสตร์

ข. ประวัติศาสตร์

ค. บรรณานุกรม บรรณารักษศาสตร์ และทรัพยากรสารสนเทศ

ง. วิทยาศาสตร์การทหาร

  1. ระบบ LC หมวด HE ครอบคลุมเนื้อหาใด

ก. การเงินการธนาคาร

ข. การขนส่งและการสื่อสาร

ค. สถิติ

ง. เศรษฐศาสตร์อุตสาหกรรม

  1. ‘เลขผู้แต่ง’ (Author mark) ในเลขเรียกหนังสือ มีประโยชน์หลักอย่างไร

ก. ระบุปีที่พิมพ์

ข. ระบุเนื้อหาของหนังสือ

ค. ระบุจำนวนฉบับที่ห้องสมุดมี

ง. จัดเรียงหนังสือที่มีเลขหมู่เดียวกันให้อยู่ตามลำดับผู้แต่ง

  1. ส่วนประกอบของ ‘เลขเรียกหนังสือ’ (Call number) โดยทั่วไป ได้แก่ข้อใด

ก. เลขหมู่หนังสือ + เลขผู้แต่ง + อักษรชื่อเรื่อง

ข. ISBN + ปีพิมพ์

ค. ชื่อผู้แต่ง + สำนักพิมพ์

ง. เลขทะเบียน + บาร์โค้ด

  1. มาตรฐาน MARC 21 เขตข้อมูล (Tag) ใดใช้บันทึก ‘ชื่อเรื่อง’ (Title statement)

ก. 245

ข. 100

ค. 260

ง. 650

  1. MARC 21 Tag 100 ใช้บันทึกข้อมูลใด

ก. ชื่อชุด

ข. ชื่อนิติบุคคล

ค. หัวเรื่อง

ง. ชื่อผู้แต่งที่เป็นบุคคล (รายการหลัก)

  1. หากต้องการบันทึก ‘กรมเจ้าท่า’ ในฐานะผู้แต่งนิติบุคคลที่เป็นรายการหลัก ควรใช้ Tag ใดของ MARC 21

ก. 100

ข. 110

ค. 111

ง. 130

  1. MARC 21 Tag 650 ใช้บันทึกข้อมูลใด

ก. หัวเรื่องชื่อบุคคล

ข. หัวเรื่องทั่วไป (Topical term)

ค. หัวเรื่องชื่อภูมิศาสตร์

ง. หมายเหตุทั่วไป

  1. MARC 21 Tag ใดใช้บันทึก ISBN

ก. 020

ข. 010

ค. 022

ง. 082

  1. MARC 21 Tag 856 ใช้บันทึกข้อมูลใด

ก. สถานที่พิมพ์

ข. ลักษณะทางกายภาพ

ค. ตำแหน่งและการเข้าถึงทรัพยากรอิเล็กทรอนิกส์ (URL)

ง. บทคัดย่อ

  1. ในการทำรายการตาม RDA ข้อมูลการพิมพ์/การผลิต/การเผยแพร่ บันทึกใน MARC 21 Tag ใดเป็นหลัก

ก. 250

ข. 260 เท่านั้น

ค. 264

ง. 300

  1. MARC 21 Tag 300 ใช้บันทึกข้อมูลใด

ก. หมายเหตุสารบัญ

ข. ชื่อชุด

ค. ฉบับพิมพ์

ง. ลักษณะทางกายภาพ เช่น จำนวนหน้า ภาพประกอบ ขนาด

  1. มาตรฐานการลงรายการใดที่พัฒนาขึ้นมาแทน AACR2 โดยมีพื้นฐานจากแบบจำลอง FRBR

ก. Dublin Core

ข. ISBD

ค. RDA

ง. MODS

  1. ตามแบบจำลอง FRBR กลุ่มที่ 1 ประกอบด้วยองค์ประกอบใดตามลำดับ

ก. Item – Work – Manifestation – Expression

ข. Work – Expression – Manifestation – Item

ค. Person – Family – Corporate body – Work

ง. Concept – Object – Event – Place

  1. หนังสือ ‘กฎหมายการเดินเรือ’ ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 2 ที่ห้องสมุดมี 3 เล่ม แต่ละเล่มที่มีบาร์โค้ดต่างกัน ตรงกับระดับใดของ FRBR

ก. Item

ข. Expression

ค. Manifestation

ง. Work

  1. Dublin Core Metadata Element Set มีหน่วยข้อมูลพื้นฐานกี่หน่วย

ก. 15

ข. 12

ค. 10

ง. 20

  1. ‘การควบคุมรายการหลักฐาน’ (Authority control) มีวัตถุประสงค์สำคัญอย่างไร

ก. ควบคุมการยืมคืน

ข. ทำให้ชื่อผู้แต่ง หัวเรื่อง และชื่อชุดมีรูปแบบที่ใช้เป็นมาตรฐานเดียวกัน

ค. ควบคุมงบประมาณการจัดซื้อ

ง. ป้องกันการลักขโมยหนังสือ

  1. คู่มือหัวเรื่องที่นิยมใช้กับห้องสมุดขนาดเล็กและขนาดกลาง คือข้อใด

ก. Library of Congress Subject Headings (LCSH)

ข. Sears List of Subject Headings

ค. MeSH

ง. AGROVOC

  1. การทำรายการโดยคัดลอกระเบียนบรรณานุกรมจากแหล่งอื่น เช่น WorldCat หรือห้องสมุดอื่นที่ทำไว้แล้ว เรียกว่าอะไร

ก. Original cataloging

ข. Analytical cataloging

ค. Descriptive cataloging

ง. Copy cataloging

Review ลูกค้า

ตอนที่ 4 บริการสารสนเทศ การสืบค้น และทรัพยากรอ้างอิง (ข้อ 51–70)

  1. กฎ 5 ข้อของห้องสมุดศาสตร์ (Five Laws of Library Science) เป็นแนวคิดของผู้ใด

ก. S.R. Ranganathan

ข. Melvil Dewey

ค. Charles A. Cutter

ง. Paul Otlet

  1. ข้อใดไม่ใช่กฎ 5 ข้อของ Ranganathan

ก. หนังสือมีไว้เพื่อใช้

ข. ผู้อ่านทุกคนต้องมีหนังสืออ่าน

ค. หนังสือต้องจัดเรียงตามขนาด

ง. ห้องสมุดเป็นสิ่งที่มีการเจริญเติบโต

  1. ‘การสัมภาษณ์เพื่อการบริการตอบคำถาม’ (Reference interview) มีจุดมุ่งหมายหลักอย่างไร

ก. ทำความเข้าใจความต้องการสารสนเทศที่แท้จริงของผู้ใช้

ข. ตรวจสอบสถานภาพสมาชิก

ค. บันทึกสถิติผู้ใช้

ง. แนะนำกฎระเบียบห้องสมุด

  1. การบริการที่ห้องสมุดคัดเลือกและส่งสารสนเทศใหม่ตรงตามความสนใจของผู้ใช้แต่ละรายอย่างสม่ำเสมอ เรียกว่าอะไร

ก. Current awareness แบบทั่วไป

ข. ILL (Interlibrary Loan)

ค. OPAC

ง. SDI (Selective Dissemination of Information)

  1. การยืมทรัพยากรสารสนเทศระหว่างห้องสมุด มีชื่อเรียกตามข้อใด

ก. Document delivery

ข. Reserve service

ค. Circulation

ง. Interlibrary loan

  1. ทรัพยากรอ้างอิงประเภทใดเหมาะสำหรับค้นหาข้อมูลสถิติและเหตุการณ์ในรอบปี

ก. พจนานุกรม

ข. หนังสือรายปี (Yearbook/Almanac)

ค. อักขรานุกรมภูมิศาสตร์

ง. อักขรานุกรมชีวประวัติ

  1. หนังสืออ้างอิงที่ให้ข้อมูลเกี่ยวกับชื่อสถานที่ทางภูมิศาสตร์ เช่น ที่ตั้ง ประชากร เรียกว่าอะไร

ก. Atlas

ข. Gazetteer

ค. Directory

ง. Handbook

  1. หนังสืออ้างอิงที่รวบรวมรายชื่อ ที่อยู่ และข้อมูลติดต่อของบุคคลหรือหน่วยงาน เรียกว่าอะไร

ก. Directory (นามานุกรม)

ข. Index (ดรรชนี)

ค. Bibliography (บรรณานุกรม)

ง. Encyclopedia (สารานุกรม)

  1. ในการสืบค้นด้วยตรรกบูลีน คำสั่ง ‘เรือ AND ท่าเรือ’ จะให้ผลลัพธ์อย่างไร

ก. เอกสารที่มีทั้งคำว่า ‘เรือ’ และ ‘ท่าเรือ’

ข. เอกสารที่มีคำว่า ‘เรือ’ หรือ ‘ท่าเรือ’ คำใดคำหนึ่ง

ค. เอกสารที่มีคำว่า ‘เรือ’ แต่ไม่มี ‘ท่าเรือ’

ง. เอกสารที่ไม่มีทั้งสองคำ

  1. ตัวดำเนินการบูลีนข้อใดทำให้ผลการสืบค้น ‘กว้างขึ้น’ (ได้ผลลัพธ์มากขึ้น)

ก. AND

ข. NOT

ค. OR

ง. NEAR

  1. การสืบค้นโดยใช้คำว่า ‘navigat*’ เพื่อให้ได้คำว่า navigate, navigation, navigator เรียกว่าเทคนิคใด

ก. Boolean search

ข. Phrase searching

ค. Field searching

ง. Truncation (การตัดคำ)

  1. ค่าความแม่นยำในการค้นคืน (Precision) คำนวณจากข้อใด

ก. เอกสารที่ไม่เกี่ยวข้อง ÷ เอกสารทั้งหมดที่ค้นได้

ข. เอกสารที่เกี่ยวข้องที่ค้นได้ ÷ เอกสารที่เกี่ยวข้องทั้งหมดในฐานข้อมูล

ค. เอกสารทั้งหมดที่ค้นได้ ÷ เอกสารทั้งหมดในฐานข้อมูล

ง. เอกสารที่เกี่ยวข้องที่ค้นได้ ÷ เอกสารทั้งหมดที่ค้นได้

  1. ผู้ใช้ค้นพบเอกสาร 40 รายการ เกี่ยวข้อง 30 รายการ และในฐานข้อมูลมีเอกสารที่เกี่ยวข้องทั้งหมด 60 รายการ ค่า Recall เท่ากับเท่าใด

ก. 50%

ข. 40%

ค. 66.7%

ง. 75%

  1. รูปแบบการเขียนรายการอ้างอิงที่นิยมใช้ในสาขาสังคมศาสตร์ และกำหนดรูปแบบ ‘ผู้แต่ง (ปี)’ คือข้อใด

ก. Vancouver

ข. MLA

ค. IEEE

ง. APA

  1. ตัวระบุวัตถุดิจิทัลที่ใช้อ้างอิงบทความวารสารอิเล็กทรอนิกส์อย่างถาวร คือข้อใด

ก. URL

ข. DOI

ค. ISBN

ง. ORCID

  1. ORCID iD ใช้ระบุสิ่งใด

ก. วารสาร

ข. สถาบัน

ค. ชุดข้อมูลวิจัย

ง. นักวิจัย/ผู้แต่งแต่ละบุคคล

  1. ISBN ระบบปัจจุบันมีกี่หลัก

ก. 8 หลัก

ข. 13 หลัก

ค. 10 หลัก

ง. 15 หลัก

  1. ฐานข้อมูลใดเป็นดรรชนีอ้างอิงวารสารวิชาการไทย ที่ใช้ประเมินคุณภาพวารสารในประเทศ

ก. TCI (Thai-Journal Citation Index)

ข. Scopus

ค. ERIC

ง. PubMed

  1. การเผยแพร่ผลงานวิชาการแบบเปิด (Open Access) ที่ผู้แต่งนำผลงานไปฝากในคลังสถาบัน (Institutional Repository) เรียกว่าแบบใด

ก. Gold OA

ข. Hybrid OA

ค. Diamond OA

ง. Green OA

  1. หากผู้บริหารกรมเจ้าท่าต้องการข้อมูลกฎหมายฉบับล่าสุดที่ประกาศใช้ บรรณารักษ์ควรตรวจสอบจากแหล่งใดเป็นอันดับแรก

ก. หนังสือพิมพ์รายวัน

ข. ราชกิจจานุเบกษา

ค. สารานุกรมไทยฉบับราชบัณฑิตยสถาน

ง. บล็อกส่วนบุคคล

ตอนที่ 5 เทคโนโลยีสารสนเทศและห้องสมุดดิจิทัล (ข้อ 71–85)

  1. OPAC ย่อมาจากข้อใด

ก. Official Public Access Center

ข. Open Public Archive Collection

ค. Online Printed Article Catalog

ง. Online Public Access Catalog

  1. ระบบห้องสมุดอัตโนมัติแบบโอเพนซอร์ส (Open Source ILS) ที่ห้องสมุดในประเทศไทยนิยมใช้ คือข้อใด

ก. Horizon

ข. Millennium

ค. Symphony

ง. Koha

  1. โปรโตคอลมาตรฐานสำหรับการสืบค้นและค้นคืนข้อมูลบรรณานุกรมระหว่างระบบห้องสมุดต่างระบบ คือข้อใด

ก. FTP

ข. HTTP/2

ค. SMTP

ง. Z39.50

  1. โปรโตคอลที่ใช้ในการเก็บเกี่ยวเมทาดาทา (Metadata harvesting) จากคลังสารสนเทศดิจิทัล คือข้อใด

ก. NCIP

ข. SIP2

ค. OAI-PMH

ง. LDAP

  1. โปรแกรมโอเพนซอร์สที่นิยมใช้สร้างคลังสารสนเทศสถาบัน (Institutional Repository) คือข้อใด

ก. Moodle

ข. WordPress

ค. DSpace

ง. Joomla

  1. เทคโนโลยีใดช่วยให้ผู้ใช้ยืม-คืนหนังสือด้วยตนเองและตรวจนับหนังสือบนชั้นได้รวดเร็วโดยไม่ต้องสแกนทีละเล่มในแนวสายตา

ก. บาร์โค้ด

ข. RFID

ค. QR Code

ง. OCR

  1. เทคโนโลยีที่แปลงภาพสแกนเอกสารให้เป็นข้อความที่สืบค้นได้ คือข้อใด

ก. OCR

ข. PDF/A

ค. HTML

ง. GIS

  1. รูปแบบไฟล์ใดเหมาะสมที่สุดสำหรับการสงวนรักษาเอกสารดิจิทัลระยะยาว

ก. PDF/A

ข. DOCX

ค. JPEG คุณภาพต่ำ

ง. GIF

  1. ในการแปลงเอกสารประวัติศาสตร์ของกรมเจ้าท่าเป็นดิจิทัลเพื่อเก็บเป็นต้นฉบับ (Master file) ควรใช้รูปแบบไฟล์ภาพใด

ก. JPEG บีบอัดสูง

ข. BMP ขนาดเล็ก

ค. GIF

ง. TIFF แบบไม่บีบอัดหรือบีบอัดแบบไม่สูญเสีย

  1. SIP2 เป็นโปรโตคอลที่ใช้สื่อสารระหว่างระบบห้องสมุดอัตโนมัติกับอุปกรณ์ใด

ก. เครื่องพิมพ์บาร์โค้ด

ข. เครื่องถ่ายเอกสาร

ค. กล้องวงจรปิด

ง. เครื่องยืม-คืนด้วยตนเอง (Self-check)

  1. ระบบที่สืบค้นทรัพยากรทั้งที่ห้องสมุดมีและฐานข้อมูลออนไลน์ที่บอกรับได้จากช่องค้นเดียว เรียกว่าอะไร

ก. Accession register

ข. Union catalog

ค. Shelf list

ง. Web-scale discovery service

  1. มาตรฐานรูปแบบการแลกเปลี่ยนระเบียนบรรณานุกรมระดับระเบียน (Record structure) ที่ MARC ใช้ คือข้อใด

ก. ISO 690

ข. ISO 9001

ค. ISO 2709

ง. ISO 3166

  1. แนวคิดใดที่ห้องสมุดนำข้อมูลบรรณานุกรมมาเชื่อมโยงกันบนเว็บด้วย URI และ RDF

ก. Linked Data / BIBFRAME

ข. Card catalog

ค. Shelf reading

ง. Closed stack

  1. ข้อใดเป็นแนวทางการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของระบบห้องสมุดอัตโนมัติที่เหมาะสมที่สุด

ก. สำรองข้อมูลสม่ำเสมอและกำหนดสิทธิ์ผู้ใช้ตามหน้าที่

ข. ใช้รหัสผ่านเดียวกันสำหรับเจ้าหน้าที่ทุกคน

ค. เปิดสิทธิ์ผู้ดูแลระบบให้ผู้ใช้ทั่วไป

ง. ไม่ต้องปรับปรุงซอฟต์แวร์เพื่อป้องกันระบบล่ม

  1. การนำข้อมูลการใช้ห้องสมุดมาวิเคราะห์เพื่อวางแผนการให้บริการ เช่น ช่วงเวลาที่มีผู้ใช้มาก หมวดที่ยืมบ่อย เรียกว่าอะไร

ก. Shelving

ข. Weeding

ค. Library analytics / การวิเคราะห์ข้อมูลห้องสมุด

ง. Binding

ตอนที่ 6 การบริหารห้องสมุดและการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ (ข้อ 86–100)

  1. ห้องสมุดของกรมเจ้าท่าซึ่งให้บริการสารสนเทศเฉพาะด้านการขนส่งทางน้ำแก่บุคลากรในองค์กร จัดเป็นห้องสมุดประเภทใด

ก. ห้องสมุดประชาชน

ข. ห้องสมุดเฉพาะ (Special library)

ค. ห้องสมุดโรงเรียน

ง. ห้องสมุดแห่งชาติ

  1. ขั้นตอนแรกของการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ (Collection development) คือข้อใด

ก. การจัดซื้อ

ข. การคัดออก

ค. การวิเคราะห์ชุมชน/ผู้ใช้ (Community analysis)

ง. การประเมินทรัพยากร

  1. เอกสารที่กำหนดขอบเขต หลักเกณฑ์การคัดเลือก การจัดหา และการคัดออกทรัพยากรของห้องสมุดเป็นลายลักษณ์อักษร เรียกว่าอะไร

ก. ระเบียบการยืม-คืน

ข. คู่มือการลงรายการ

ค. นโยบายการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ

ง. แผนผังห้องสมุด

  1. วิธีการจัดหาทรัพยากรสารสนเทศข้อใดที่เหมาะกับเอกสารของหน่วยงานราชการที่ไม่จำหน่าย

ก. การจัดซื้อจากร้านค้า

ข. การประมูล

ค. การบอกรับฐานข้อมูล

ง. การขอรับอภินันทนาการ/การแลกเปลี่ยน

  1. ‘การคัดออก’ (Weeding) มีวัตถุประสงค์หลักเพื่ออะไร

ก. ลดจำนวนบุคลากร

ข. ทำให้ทรัพยากรทันสมัย ตรงความต้องการ และประหยัดพื้นที่

ค. เพิ่มงบประมาณการจัดซื้อ

ง. ลดจำนวนผู้ใช้

  1. หลักเกณฑ์ MUSTIE ที่ใช้ในการคัดออก ตัวอักษร ‘M’ หมายถึงข้อใด

ก. Modern (ทันสมัย)

ข. Missing (สูญหาย)

ค. Misleading (ข้อมูลผิดพลาด/ล้าสมัย)

ง. Multiple (มีหลายฉบับ)

  1. กฎของแบรดฟอร์ด (Bradford’s Law) อธิบายเรื่องใด

ก. อายุการใช้งานของเอกสาร

ข. ผลิตภาพของผู้แต่ง

ค. ความถี่ของคำในเอกสาร

ง. การกระจายของบทความในวารสารตามสาขาวิชา

  1. กฎของลอตก้า (Lotka’s Law) เกี่ยวข้องกับเรื่องใด

ก. การกระจายของคำ

ข. การอ้างอิงตนเอง

ค. การกระจายของวารสาร

ง. ผลิตภาพการเขียนของผู้แต่ง

  1. ค่า h-index ของนักวิจัยเท่ากับ 10 หมายความว่าอย่างไร

ก. มีผลงาน 10 เรื่อง

ข. ได้รับการอ้างอิงรวม 10 ครั้ง

ค. มีผลงานอย่างน้อย 10 เรื่องที่แต่ละเรื่องได้รับการอ้างอิงอย่างน้อย 10 ครั้ง

ง. มีผลงานตีพิมพ์ในวารสาร 10 ชื่อ

  1. การนำแนวคิด PDCA มาใช้ในการพัฒนาคุณภาพงานห้องสมุด ‘C’ หมายถึงข้อใด

ก. Create

ข. Collect

ค. Control

ง. Check

  1. ตามหลักการบริหาร POSDCoRB ตัวอักษร ‘S’ หมายถึงข้อใด

ก. Scheduling

ข. Supervising

ค. Staffing (การจัดบุคลากร)

ง. Supporting

  1. การวิเคราะห์ SWOT ของห้องสมุด ปัจจัยใดจัดเป็น ‘ภัยคุกคาม (Threats)’

ก. บุคลากรมีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านการเดินเรือ

ข. งบประมาณการจัดซื้อที่ได้รับการจัดสรรลดลงตามนโยบายรัฐ

ค. มีคอลเล็กชันเอกสารประวัติศาสตร์ที่หายาก

ง. ระบบห้องสมุดอัตโนมัติล้าสมัย

  1. การจัดการความรู้ (Knowledge Management) ในองค์กร ความรู้ที่อยู่ในตัวบุคคล เกิดจากประสบการณ์ และถ่ายทอดเป็นลายลักษณ์อักษรได้ยาก เรียกว่าอะไร

ก. Explicit knowledge

ข. Tacit knowledge

ค. Formal knowledge

ง. Codified knowledge

  1. แบบจำลอง SECI ของ Nonaka และ Takeuchi ขั้นตอนการแปลงความรู้ฝังลึกให้เป็นความรู้ชัดแจ้ง เช่น การเขียนคู่มือการปฏิบัติงาน เรียกว่าอะไร

ก. Externalization

ข. Socialization

ค. Combination

ง. Internalization

  1. หากห้องสมุดกรมเจ้าท่าต้องการเพิ่มการใช้บริการของเจ้าหน้าที่ในส่วนภูมิภาค วิธีใดเหมาะสมที่สุด

ก. ขยายเวลาเปิดห้องสมุดที่ส่วนกลางเพียงอย่างเดียว

ข. ให้บริการเฉพาะผู้บริหาร

ค. ลดจำนวนหนังสือในห้องสมุด

ง. พัฒนาบริการสารสนเทศออนไลน์ เช่น e-Book คลังเอกสารดิจิทัล และบริการตอบคำถามออนไลน์

 

รูปแบบการสั่งซื้อ

เฉลยข้อสอบ

1. ค

11. ก

21. ง

31. ข

41. ค

51. ก

61. ง

71. ง

81. ง

91. ค

2. ง

12. ก

22. ง

32. ค

42. ค

52. ค

62. ง

72. ง

82. ค

92. ง

3. ค

13. ก

23. ค

33. ข

43. ง

53. ก

63. ก

73. ง

83. ก

93. ง

4. ข

14. ค

24. ค

34. ง

44. ค

54. ง

64. ง

74. ค

84. ก

94. ค

5. ข

15. ข

25. ค

35. ก

45. ข

55. ง

65. ข

75. ค

85. ค

95. ง

6. ง

16. ก

26. ก

36. ก

46. ก

56. ข

66. ง

76. ข

86. ข

96. ค

7. ง

17. ค

27. ก

37. ง

47. ก

57. ข

67. ข

77. ก

87. ค

97. ข

8. ข

18. ง

28. ง

38. ข

48. ข

58. ก

68. ก

78. ก

88. ค

98. ข

9. ข

19. ข

29. ง

39. ข

49. ข

59. ก

69. ง

79. ง

89. ง

99. ก

10. ก

20. ข

30. ง

40. ก

50. ง

60. ค

70. ข

80. ง

90. ข

100. ง

 

เฉลยพร้อมคำอธิบาย

ข้อ 1  ตอบ ค. กระทรวงคมนาคม

คำอธิบาย: กรมเจ้าท่าเป็นส่วนราชการระดับกรมในสังกัดกระทรวงคมนาคม

ข้อ 2  ตอบ ง. พระราชบัญญัติการเดินเรือในน่านน้ำไทย พุทธศักราช 2456

คำอธิบาย: พ.ร.บ.การเดินเรือในน่านน้ำไทย พ.ศ. 2456 เป็นกฎหมายหลักด้านการเดินเรือและการรักษาร่องน้ำ

ข้อ 3  ตอบ ค. พ.ร.บ.เรือไทย พ.ศ. 2481

คำอธิบาย: พ.ร.บ.เรือไทย พ.ศ. 2481 กำหนดเรื่องการจดทะเบียนเรือและการเป็นเรือไทย

ข้อ 4  ตอบ ข. IMO

คำอธิบาย: IMO (International Maritime Organization) เป็นทบวงการชำนัญพิเศษของสหประชาชาติด้านการเดินเรือ

ข้อ 5  ตอบ ข. SOLAS

คำอธิบาย: SOLAS = International Convention for the Safety of Life at Sea

ข้อ 6  ตอบ ง. การป้องกันมลพิษจากเรือ

คำอธิบาย: MARPOL = International Convention for the Prevention of Pollution from Ships

ข้อ 7  ตอบ ง. มาตรฐานการฝึกอบรม การออกประกาศนียบัตร และการเข้ายามของคนประจำเรือ

คำอธิบาย: STCW ว่าด้วยมาตรฐานการฝึกอบรม การออกประกาศนียบัตร และการเข้ายามสำหรับคนประจำเรือ

ข้อ 8  ตอบ ข. Port State Control

คำอธิบาย: Port State Control (PSC) คือการตรวจเรือต่างชาติโดยรัฐเจ้าของท่า

ข้อ 9  ตอบ ข. 387

คำอธิบาย: DDC 387 = การขนส่งทางน้ำ ทางอากาศ และทางอวกาศ (อยู่ในหมวดสังคมศาสตร์ 380 การพาณิชย์ การสื่อสาร การขนส่ง)

ข้อ 10  ตอบ ก. VK

คำอธิบาย: LC หมวด V = วิทยาการทางเรือ, VK = การเดินเรือและพาณิชยนาวี

ข้อ 11  ตอบ ก. ประเภทวิชาการ

คำอธิบาย: บรรณารักษ์เป็นตำแหน่งประเภทวิชาการ ระดับปฏิบัติการเป็นระดับแรกบรรจุ

ข้อ 12  ตอบ ก. 5 ระดับ

คำอธิบาย: ปฏิบัติการ ชำนาญการ ชำนาญการพิเศษ เชี่ยวชาญ และทรงคุณวุฒิ รวม 5 ระดับ

ข้อ 13  ตอบ ก. 6 เดือน

คำอธิบาย: ตามระเบียบ ก.พ. ว่าด้วยการทดลองปฏิบัติหน้าที่ราชการ พ.ศ. 2553 กำหนด 6 เดือน

ข้อ 14  ตอบ ค. มาตรา 7

คำอธิบาย: มาตรา 7 กำหนดข้อมูลที่ต้องลงพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษา เช่น โครงสร้างและอำนาจหน้าที่

ข้อ 15  ตอบ ข. มาตรา 9

คำอธิบาย: มาตรา 9 ว่าด้วยข้อมูลที่ต้องจัดให้ประชาชนเข้าตรวจดูได้

ข้อ 16  ตอบ ก. ตลอดอายุผู้สร้างสรรค์และอีก 50 ปี

คำอธิบาย: มาตรา 19 กำหนดลิขสิทธิ์มีอยู่ตลอดอายุผู้สร้างสรรค์และอีก 50 ปีนับแต่ผู้สร้างสรรค์ถึงแก่ความตาย

ข้อ 17  ตอบ ค. มาตรา 34

คำอธิบาย: มาตรา 34 คุ้มครองการทำซ้ำโดยบรรณารักษ์ห้องสมุดตามเงื่อนไขที่กำหนด

ข้อ 18  ตอบ ง. 2 ฉบับ ภายใน 30 วัน

คำอธิบาย: มาตรา 10 กำหนดให้ส่งสิ่งพิมพ์ 2 ฉบับ ภายใน 30 วันนับแต่วันเผยแพร่

ข้อ 19  ตอบ ข. หอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร

คำอธิบาย: หอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร เป็นศูนย์ ISBN/ISSN ของประเทศไทย

ข้อ 20  ตอบ ข. ข้อมูลสุขภาพ

คำอธิบาย: มาตรา 26 กำหนดข้อมูลอ่อนไหว เช่น เชื้อชาติ ศาสนา ข้อมูลสุขภาพ ข้อมูลชีวภาพ

ข้อ 21  ตอบ ง. เก็บเท่าที่จำเป็นตามวัตถุประสงค์ และแจ้งวัตถุประสงค์ให้เจ้าของข้อมูลทราบ

คำอธิบาย: หลักการเก็บข้อมูลเท่าที่จำเป็น (data minimization) และการแจ้งวัตถุประสงค์

ข้อ 22  ตอบ ง. 6 ชนิด

คำอธิบาย: หนังสือภายนอก หนังสือภายใน หนังสือประทับตรา หนังสือสั่งการ หนังสือประชาสัมพันธ์ และหนังสือที่เจ้าหน้าที่ทำขึ้นหรือรับไว้เป็นหลักฐาน

ข้อ 23  ตอบ ค. 10 ปี

คำอธิบาย: โดยปกติให้เก็บไว้ไม่น้อยกว่า 10 ปี เว้นแต่กรณีที่มีกฎหมายหรือระเบียบกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น

ข้อ 24  ตอบ ค. หอจดหมายเหตุแห่งชาติ กรมศิลปากร

คำอธิบาย: ระเบียบงานสารบรรณกำหนดให้ส่งมอบแก่หอจดหมายเหตุแห่งชาติ กรมศิลปากร

ข้อ 25  ตอบ ค. พ.ร.บ.การบริหารงานและการให้บริการภาครัฐผ่านระบบดิจิทัล พ.ศ. 2562

คำอธิบาย: พ.ร.บ.รัฐบาลดิจิทัล พ.ศ. 2562 วางหลักการบริหารงานภาครัฐผ่านระบบดิจิทัล

ข้อ 26  ตอบ ก. เทคโนโลยี (วิทยาศาสตร์ประยุกต์)

คำอธิบาย: 600 = เทคโนโลยี; 500 = วิทยาศาสตร์บริสุทธิ์

ข้อ 27  ตอบ ก. คอมพิวเตอร์ สารสนเทศ และความรู้ทั่วไป

คำอธิบาย: 000 = Computer science, information & general works รวมถึงบรรณารักษศาสตร์ (020)

ข้อ 28  ตอบ ง. 020

คำอธิบาย: 020 = Library & information sciences

ข้อ 29  ตอบ ง. 623.82

คำอธิบาย: 623.82 = Nautical craft / การสร้างเรือ อยู่ในหมวดวิศวกรรมทหารและวิศวกรรมเรือ (623)

ข้อ 30  ตอบ ง. 551.46

คำอธิบาย: 551.46 = Oceanography (ธรณีศาสตร์ ในหมวด 550)

ข้อ 31  ตอบ ข. อักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่ A–Z

คำอธิบาย: LC ใช้อักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่ 21 หมวด ผสมกับตัวเลข

ข้อ 32  ตอบ ค. บรรณานุกรม บรรณารักษศาสตร์ และทรัพยากรสารสนเทศ

คำอธิบาย: หมวด Z = Bibliography. Library science. Information resources

ข้อ 33  ตอบ ข. การขนส่งและการสื่อสาร

คำอธิบาย: HE = Transportation and communications ซึ่งรวมถึงการขนส่งทางน้ำ

ข้อ 34  ตอบ ง. จัดเรียงหนังสือที่มีเลขหมู่เดียวกันให้อยู่ตามลำดับผู้แต่ง

คำอธิบาย: เลขผู้แต่งช่วยเรียงหนังสือในเลขหมู่เดียวกันให้เป็นระเบียบ เช่น ใช้ตาราง Cutter-Sanborn

ข้อ 35  ตอบ ก. เลขหมู่หนังสือ + เลขผู้แต่ง + อักษรชื่อเรื่อง

คำอธิบาย: Call number = Class number + Author mark + Work mark (และอาจมีปี ฉบับ เล่ม)

ข้อ 36  ตอบ ก. 245

คำอธิบาย: 245 = Title statement

ข้อ 37  ตอบ ง. ชื่อผู้แต่งที่เป็นบุคคล (รายการหลัก)

คำอธิบาย: 100 = Main entry – Personal name; 110 = Corporate name

ข้อ 38  ตอบ ข. 110

คำอธิบาย: 110 = Main entry – Corporate name

ข้อ 39  ตอบ ข. หัวเรื่องทั่วไป (Topical term)

คำอธิบาย: 650 = Subject added entry – Topical term; 600 = บุคคล; 651 = ภูมิศาสตร์

ข้อ 40  ตอบ ก. 020

คำอธิบาย: 020 = ISBN; 022 = ISSN; 082 = DDC number

ข้อ 41  ตอบ ค. ตำแหน่งและการเข้าถึงทรัพยากรอิเล็กทรอนิกส์ (URL)

คำอธิบาย: 856 = Electronic location and access

ข้อ 42  ตอบ ค. 264

คำอธิบาย: RDA ใช้ 264 (Production, Publication, Distribution, Manufacture) แทน 260 ของ AACR2

ข้อ 43  ตอบ ง. ลักษณะทางกายภาพ เช่น จำนวนหน้า ภาพประกอบ ขนาด

คำอธิบาย: 300 = Physical description

ข้อ 44  ตอบ ค. RDA

คำอธิบาย: RDA (Resource Description and Access) พัฒนาจาก FRBR/FRAD แทน AACR2

ข้อ 45  ตอบ ข. Work – Expression – Manifestation – Item

คำอธิบาย: WEMI: Work, Expression, Manifestation, Item

ข้อ 46  ตอบ ก. Item

คำอธิบาย: Item คือตัวเล่มแต่ละเล่มที่จับต้องได้

ข้อ 47  ตอบ ก. 15

คำอธิบาย: Dublin Core มี 15 elements เช่น Title, Creator, Subject, Description, Date, Identifier

ข้อ 48  ตอบ ข. ทำให้ชื่อผู้แต่ง หัวเรื่อง และชื่อชุดมีรูปแบบที่ใช้เป็นมาตรฐานเดียวกัน

คำอธิบาย: เพื่อความสม่ำเสมอของจุดเข้าถึง ทำให้สืบค้นได้ครบถ้วน

ข้อ 49  ตอบ ข. Sears List of Subject Headings

คำอธิบาย: Sears List เหมาะกับห้องสมุดขนาดเล็ก–กลาง; LCSH เหมาะกับห้องสมุดขนาดใหญ่

ข้อ 50  ตอบ ง. Copy cataloging

คำอธิบาย: Copy cataloging ช่วยลดเวลาและสร้างมาตรฐานร่วมกัน

ข้อ 51  ตอบ ก. S.R. Ranganathan

คำอธิบาย: S.R. Ranganathan เสนอในปี ค.ศ. 1931

ข้อ 52  ตอบ ค. หนังสือต้องจัดเรียงตามขนาด

คำอธิบาย: กฎ 5 ข้อ: Books are for use / Every reader his book / Every book its reader / Save the time of the reader / Library is a growing organism

ข้อ 53  ตอบ ก. ทำความเข้าใจความต้องการสารสนเทศที่แท้จริงของผู้ใช้

คำอธิบาย: ผู้ใช้มักถามไม่ตรงกับสิ่งที่ต้องการจริง การสัมภาษณ์ช่วยชี้ชัดความต้องการ

ข้อ 54  ตอบ ง. SDI (Selective Dissemination of Information)

คำอธิบาย: SDI เป็นบริการเผยแพร่สารสนเทศเฉพาะบุคคลตามโปรไฟล์ความสนใจ

ข้อ 55  ตอบ ง. Interlibrary loan

คำอธิบาย: Interlibrary Loan (ILL)

ข้อ 56  ตอบ ข. หนังสือรายปี (Yearbook/Almanac)

คำอธิบาย: Yearbook/Almanac รวบรวมข้อเท็จจริง สถิติ และเหตุการณ์ในรอบปี

ข้อ 57  ตอบ ข. Gazetteer

คำอธิบาย: Gazetteer = อักขรานุกรมภูมิศาสตร์

ข้อ 58  ตอบ ก. Directory (นามานุกรม)

คำอธิบาย: Directory = นามานุกรม

ข้อ 59  ตอบ ก. เอกสารที่มีทั้งคำว่า ‘เรือ’ และ ‘ท่าเรือ’

คำอธิบาย: AND = ต้องปรากฏทั้งสองคำ ทำให้ผลลัพธ์แคบลง

ข้อ 60  ตอบ ค. OR

คำอธิบาย: OR ใช้รวมคำพ้องหรือคำใกล้เคียง เช่น ship OR vessel

ข้อ 61  ตอบ ง. Truncation (การตัดคำ)

คำอธิบาย: Truncation/การตัดท้ายคำ ช่วยค้นคำที่มีรากศัพท์เดียวกัน

ข้อ 62  ตอบ ง. เอกสารที่เกี่ยวข้องที่ค้นได้ ÷ เอกสารทั้งหมดที่ค้นได้

คำอธิบาย: Precision = relevant retrieved / total retrieved; ส่วน Recall = relevant retrieved / total relevant

ข้อ 63  ตอบ ก. 50%

คำอธิบาย: Recall = 30 ÷ 60 = 50% (ส่วน Precision = 30 ÷ 40 = 75%)

ข้อ 64  ตอบ ง. APA

คำอธิบาย: APA ใช้ระบบ author–date

ข้อ 65  ตอบ ข. DOI

คำอธิบาย: DOI (Digital Object Identifier) เป็นตัวระบุถาวร

ข้อ 66  ตอบ ง. นักวิจัย/ผู้แต่งแต่ละบุคคล

คำอธิบาย: ORCID เป็นรหัสระบุตัวตนนักวิจัยที่ไม่ซ้ำกัน

ข้อ 67  ตอบ ข. 13 หลัก

คำอธิบาย: ตั้งแต่ ค.ศ. 2007 ISBN เป็นระบบ 13 หลัก; ISSN มี 8 หลัก

ข้อ 68  ตอบ ก. TCI (Thai-Journal Citation Index)

คำอธิบาย: TCI เป็นศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย

ข้อ 69  ตอบ ง. Green OA

คำอธิบาย: Green OA = self-archiving ในคลังสถาบันหรือคลังสาขาวิชา

ข้อ 70  ตอบ ข. ราชกิจจานุเบกษา

คำอธิบาย: ราชกิจจานุเบกษาเป็นแหล่งปฐมภูมิของกฎหมายที่ประกาศใช้อย่างเป็นทางการ

ข้อ 71  ตอบ ง. Online Public Access Catalog

คำอธิบาย: OPAC = รายการบรรณานุกรมออนไลน์สำหรับผู้ใช้สืบค้น

ข้อ 72  ตอบ ง. Koha

คำอธิบาย: Koha เป็น ILS โอเพนซอร์ส; ระบบอื่นในตัวเลือกเป็นระบบเชิงพาณิชย์

ข้อ 73  ตอบ ง. Z39.50

คำอธิบาย: Z39.50 (ISO 23950) ใช้สืบค้นข้ามระบบ

ข้อ 74  ตอบ ค. OAI-PMH

คำอธิบาย: OAI-PMH = Open Archives Initiative Protocol for Metadata Harvesting

ข้อ 75  ตอบ ค. DSpace

คำอธิบาย: DSpace เป็นซอฟต์แวร์คลังสารสนเทศสถาบันที่แพร่หลาย

ข้อ 76  ตอบ ข. RFID

คำอธิบาย: RFID อ่านด้วยคลื่นวิทยุ ไม่ต้องอยู่ในแนวสายตา และอ่านได้หลายชิ้นพร้อมกัน

ข้อ 77  ตอบ ก. OCR

คำอธิบาย: OCR = Optical Character Recognition

ข้อ 78  ตอบ ก. PDF/A

คำอธิบาย: PDF/A เป็นมาตรฐาน ISO 19005 สำหรับการเก็บรักษาเอกสารระยะยาว

ข้อ 79  ตอบ ง. TIFF แบบไม่บีบอัดหรือบีบอัดแบบไม่สูญเสีย

คำอธิบาย: TIFF แบบ lossless นิยมเป็น master file; JPEG ใช้เป็นไฟล์เผยแพร่

ข้อ 80  ตอบ ง. เครื่องยืม-คืนด้วยตนเอง (Self-check)

คำอธิบาย: SIP2 = Standard Interchange Protocol ใช้กับเครื่อง self-check และประตูอัตโนมัติ

ข้อ 81  ตอบ ง. Web-scale discovery service

คำอธิบาย: Discovery service รวมดรรชนีจากหลายแหล่งให้ค้นจากจุดเดียว

ข้อ 82  ตอบ ค. ISO 2709

คำอธิบาย: ISO 2709 กำหนดโครงสร้างระเบียนสำหรับแลกเปลี่ยนข้อมูล; ISO 690 คือแนวทางการอ้างอิง

ข้อ 83  ตอบ ก. Linked Data / BIBFRAME

คำอธิบาย: BIBFRAME เป็นแบบจำลองข้อมูลเชื่อมโยงที่หอสมุดรัฐสภาอเมริกันพัฒนาเพื่อแทน MARC

ข้อ 84  ตอบ ก. สำรองข้อมูลสม่ำเสมอและกำหนดสิทธิ์ผู้ใช้ตามหน้าที่

คำอธิบาย: การสำรองข้อมูลและการควบคุมการเข้าถึงตามบทบาท (role-based access) เป็นหลักพื้นฐาน

ข้อ 85  ตอบ ค. Library analytics / การวิเคราะห์ข้อมูลห้องสมุด

คำอธิบาย: การวิเคราะห์ข้อมูลช่วยในการตัดสินใจเชิงนโยบายและการพัฒนาบริการ

ข้อ 86  ตอบ ข. ห้องสมุดเฉพาะ (Special library)

คำอธิบาย: ห้องสมุดเฉพาะให้บริการสารสนเทศเฉพาะสาขาแก่ผู้ใช้กลุ่มเฉพาะขององค์กร

ข้อ 87  ตอบ ค. การวิเคราะห์ชุมชน/ผู้ใช้ (Community analysis)

คำอธิบาย: ต้องรู้ความต้องการผู้ใช้ก่อนกำหนดนโยบายและคัดเลือก

ข้อ 88  ตอบ ค. นโยบายการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ

คำอธิบาย: Collection development policy เป็นแนวทางให้การพัฒนาทรัพยากรเป็นระบบและโปร่งใส

ข้อ 89  ตอบ ง. การขอรับอภินันทนาการ/การแลกเปลี่ยน

คำอธิบาย: เอกสารราชการมักได้รับโดยการขอรับอภินันทนาการหรือแลกเปลี่ยนระหว่างหน่วยงาน

ข้อ 90  ตอบ ข. ทำให้ทรัพยากรทันสมัย ตรงความต้องการ และประหยัดพื้นที่

คำอธิบาย: การคัดออกช่วยรักษาคุณภาพและความทันสมัยของคอลเล็กชัน

ข้อ 91  ตอบ ค. Misleading (ข้อมูลผิดพลาด/ล้าสมัย)

คำอธิบาย: MUSTIE: Misleading, Ugly, Superseded, Trivial, Irrelevant, Elsewhere

ข้อ 92  ตอบ ง. การกระจายของบทความในวารสารตามสาขาวิชา

คำอธิบาย: บทความในสาขาหนึ่งกระจุกตัวในวารสารแกนหลักจำนวนน้อย ใช้คัดเลือกวารสารที่ควรบอกรับ

ข้อ 93  ตอบ ง. ผลิตภาพการเขียนของผู้แต่ง

คำอธิบาย: Lotka’s Law อธิบายจำนวนผู้แต่งสัมพันธ์กับจำนวนผลงานที่ผลิต

ข้อ 94  ตอบ ค. มีผลงานอย่างน้อย 10 เรื่องที่แต่ละเรื่องได้รับการอ้างอิงอย่างน้อย 10 ครั้ง

คำอธิบาย: h-index = h เมื่อมีผลงาน h เรื่องที่ได้รับการอ้างอิงอย่างน้อย h ครั้งต่อเรื่อง

ข้อ 95  ตอบ ง. Check

คำอธิบาย: PDCA = Plan, Do, Check, Act

ข้อ 96  ตอบ ค. Staffing (การจัดบุคลากร)

คำอธิบาย: POSDCoRB: Planning, Organizing, Staffing, Directing, Coordinating, Reporting, Budgeting

ข้อ 97  ตอบ ข. งบประมาณการจัดซื้อที่ได้รับการจัดสรรลดลงตามนโยบายรัฐ

คำอธิบาย: ภัยคุกคามเป็นปัจจัยภายนอก; บุคลากรเชี่ยวชาญและเอกสารหายากเป็นจุดแข็ง ระบบล้าสมัยเป็นจุดอ่อน (ปัจจัยภายใน)

ข้อ 98  ตอบ ข. Tacit knowledge

คำอธิบาย: Tacit knowledge = ความรู้ฝังลึก; Explicit knowledge = ความรู้ชัดแจ้ง

ข้อ 99  ตอบ ก. Externalization

คำอธิบาย: Externalization = Tacit → Explicit

ข้อ 100  ตอบ ง. พัฒนาบริการสารสนเทศออนไลน์ เช่น e-Book คลังเอกสารดิจิทัล และบริการตอบคำถามออนไลน์

คำอธิบาย: บริการออนไลน์ช่วยให้ผู้ใช้ที่อยู่ห่างไกลเข้าถึงสารสนเทศได้เท่าเทียม